กับดักที่ทำให้คนจ่ายมา 10 ปีแล้วเงินต้นไม่ลด
คำถามที่ลูกหนี้ กยศ. ถามกันมากที่สุดคือ "จ่ายทุกปีแล้วทำไมยอดไม่ลด" คำตอบไม่ได้อยู่ที่จำนวนเงินที่จ่าย แต่อยู่ที่ว่าเงินก้อนนั้นถูกเอาไปตัดอะไรก่อน
ลำดับเดิมตัดเบี้ยปรับก่อน แล้วตัดดอกเบี้ย เหลือเท่าไรจึงลงเงินต้น เมื่อเบี้ยปรับเดิมคิดสูงถึง 18% ต่อปีของเงินต้นที่ค้าง เงินต้นค้าง 100,000 บาท จะสร้างเบี้ยปรับปีละ 18,000 บาท คนที่จ่ายปีละ 10,000 บาทจึงจ่ายไม่ถึงครึ่งของเบี้ยปรับที่เกิดใหม่ เงินทุกบาทหมดไปกับเบี้ยปรับ ไม่มีบาทไหนแตะเงินต้นเลย และเพราะเงินต้นไม่ลด เบี้ยปรับปีถัดไปก็เท่าเดิม วนอยู่อย่างนั้นได้ไม่จำกัดปี
พ.ร.บ. กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2566 แก้ที่ต้นตอทั้งสองจุดพร้อมกัน — กลับลำดับเป็น เงินต้น → ดอกเบี้ย → เบี้ยปรับ และลดเบี้ยปรับเหลือไม่เกิน 0.5% ต่อปี เงินต้นค้าง 100,000 บาทจึงสร้างเบี้ยปรับปีละ 500 บาท ไม่ใช่ 18,000 บาท และเงินที่จ่ายลงไปตัดเงินต้นก่อนเสมอ
อัตราใหม่เทียบอัตราเดิม
| รายการ | ก่อนแก้กฎหมาย | ตาม พ.ร.บ. ฉบับที่ 2 พ.ศ. 2566 |
|---|---|---|
| ลำดับตัดชำระ | เบี้ยปรับ → ดอกเบี้ย → เงินต้น | เงินต้น → ดอกเบี้ย → เบี้ยปรับ |
| ดอกเบี้ย | 1% ต่อปี | ไม่เกิน 1% ต่อปี และไม่คิดดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ย |
| เบี้ยปรับ | สูงสุด 18% ต่อปีของเงินต้นค้าง | ไม่เกิน 0.5% ต่อปี |
| เบี้ยปรับของเงินต้นค้าง 50,000 บาท 1 ปี | 9,000 บาท | 250 บาท |
| ผลย้อนหลัง | — | คำนวณยอดหนี้ใหม่เสมือนใช้อัตรานี้ตั้งแต่สัญญาฉบับแรก |
ความต่างของเบี้ยปรับคือ 36 เท่า ซึ่งเป็นตัวเลขที่พลิกสถานะของลูกหนี้ที่ค้างนาน จาก "หนี้ที่โตเร็วกว่าที่จ่ายได้" เป็น "หนี้ที่ลดลงทุกครั้งที่จ่าย"
เบี้ยปรับคิดจากอะไร
จุดที่คนเข้าใจผิดบ่อยคือคิดว่าเบี้ยปรับคิดจากยอดหนี้ทั้งก้อน ความจริงคิดจาก เงินต้นที่ค้างชำระเท่านั้น และคิดเป็นรายวัน
เบี้ยปรับ = เงินต้นที่ค้างชำระ × อัตราต่อปี ÷ 365 × จำนวนวันที่ค้าง
แปลว่าการจ่ายช้า 30 วันกับช้า 300 วันไม่ได้เสียเท่ากัน และการจ่ายบางส่วนเข้าไปก่อน ก็ลดฐานที่ใช้คิดเบี้ยปรับของวันที่เหลือลงด้วย — ซึ่งจะได้ผลจริงก็เฉพาะภายใต้ลำดับใหม่ ที่เงินนั้นไปลดเงินต้น
ตารางผ่อนแบบ Step Up ทั้ง 15 งวด
แบบที่ 4 คือแบบที่กองทุนถือว่าผู้กู้เลือกถ้าไม่ได้เลือกแบบใดเลย เป็นการชำระต้นเงินเป็นร้อยละของเงินต้นที่เพิ่มขึ้นทุกปี แล้วบวกดอกเบี้ยของงวดนั้น
| งวดที่ | ร้อยละของต้นเงิน | งวดที่ | ร้อยละของต้นเงิน |
|---|---|---|---|
| 1 | 1.5% | 9 | 7% |
| 2 | 2.5% | 10 | 8% |
| 3 | 3% | 11 | 9% |
| 4 | 3.5% | 12 | 10% |
| 5 | 4% | 13 | 11% |
| 6 | 4.5% | 14 | 12% |
| 7 | 5% | 15 | 13% |
| 8 | 6% | รวม 100% | |
ผลรวมทั้ง 15 งวดเท่ากับ 100% พอดี ถ้าบวกตารางที่เห็นจากที่อื่นแล้วไม่ได้ 100 แปลว่าตารางนั้นลอกมาผิดแถว — เป็นวิธีตรวจที่เร็วที่สุด
แบบที่กองทุนตั้งให้อัตโนมัติคือแบบที่แพงที่สุด
เพราะ Step Up เลื่อนการตัดเงินต้นก้อนใหญ่ไปไว้ตอนท้าย เงินต้นจึงค้างอยู่ในระบบนานกว่า และดอกเบี้ย 1% ต่อปีคิดจากเงินต้นคงเหลือ ยิ่งค้างนานยิ่งจ่ายดอกเบี้ยรวมมากขึ้น ตัวเลขข้างล่างคือหนี้ 100,000 บาท ผ่อน 15 ปี ที่ดอกเบี้ย 1% ต่อปี
| แบบการผ่อน | ค่างวดขั้นต่ำ | ดอกเบี้ยรวม | จ่ายรวม |
|---|---|---|---|
| แบบที่ 1 รายเดือน | 600 | 7,707.78 | 107,707.78 |
| แบบที่ 2 รายไตรมาส | 1,800 | 7,797.59 | 107,797.59 |
| แบบที่ 3 รายปีเท่ากัน | 7,220 | 8,177.31 | 108,177.31 |
| แบบที่ 4 Step Up (ค่าตั้งต้น) | งวดแรก 2,500 | 10,275 | 110,275 |
ต่างกัน 2,567 บาทระหว่างแบบที่ถูกที่สุดกับแบบที่กองทุนตั้งให้ ซึ่งไม่ใช่เงินก้อนใหญ่ แต่เป็นเงินที่ประหยัดได้ด้วยการกดเลือกแบบเพียงครั้งเดียว ข้อแลกเปลี่ยนที่ต้องชั่งคือ Step Up จ่ายงวดแรกแค่ 2,500 บาทต่อปี ขณะที่รายเดือนต้องจ่าย 600 บาททุกเดือนตั้งแต่งวดแรก รวมปีละ 7,200 บาท
ยอดผ่อนขั้นต่ำที่ กยศ. ประกาศ
ตัวเลขชุดนี้ยกมาจากประกาศของกองทุนตรง ๆ ไม่ใช่ตัวเลขที่หน้านี้คำนวณขึ้นเอง เครื่องคำนวณด้านบนถูกตรวจแล้วว่าให้ค่าตรงกับทั้ง 15 ค่านี้ทุกค่า
| เงินต้น | รายเดือน | รายไตรมาส | รายปีเท่ากัน |
|---|---|---|---|
| 100,000 | 600 | 1,800 | 7,220 |
| 200,000 | 1,200 | 3,600 | 14,430 |
| 300,000 | 1,800 | 5,400 | 21,640 |
| 400,000 | 2,400 | 7,190 | 28,850 |
| 500,000 | 3,000 | 8,990 | 36,070 |
สังเกตว่า 400,000 บาทรายไตรมาสเป็น 7,190 ไม่ใช่ 7,200 และ 500,000 บาทเป็น 8,990 ไม่ใช่ 9,000 — ไม่ใช่การพิมพ์ผิด แต่เป็นผลของการคิดค่างวดจริงแล้วปัดขึ้นเป็นหลักสิบ ไม่ใช่การคูณยอด 100,000 บาทขึ้นไปตรง ๆ ใครที่คูณเอาเองจะได้ตัวเลขไม่ตรงกับประกาศ
เงื่อนไขเวลาที่ต้องรู้
| เรื่อง | เงื่อนไข |
|---|---|
| ระยะปลอดหนี้ | 2 ปีหลังสำเร็จการศึกษาหรือเลิกการศึกษา |
| ระยะเวลาผ่อน | ไม่เกิน 15 ปีนับจากวันที่ครบกำหนดระยะปลอดหนี้ |
| วันครบกำหนดรายปี | ภายในวันที่ 5 กรกฎาคมของทุกปี |
| วันครบกำหนดรายเดือน | ภายในวันที่ 5 ของทุกเดือน ตามสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ |
| แบบที่ใช้ถ้าไม่เลือก | แบบที่ 4 รายปี Step Up |
ทำไมตัวเลขในหน้านี้ไม่ตรงกับยอดในแอป กยศ.Connect
หน้านี้คำนวณจากอัตราและลำดับที่กฎหมายกำหนด เพื่อให้เห็นกลไกว่าเงินที่จ่ายไปอยู่ที่ไหน แต่บัญชีจริงของแต่ละคนมีตัวแปรที่หน้าเว็บไม่รู้ อย่างน้อย 4 อย่าง
- วันที่ชำระจริงทุกครั้ง — ดอกเบี้ยและเบี้ยปรับคิดเป็นรายวัน จ่ายวันที่ 3 กับวันที่ 25 ให้ยอดไม่เท่ากัน
- ยอดกู้แยกตามปีการศึกษา — สัญญาแต่ละปีมีกำหนดเวลาของตัวเอง ไม่ได้รวมเป็นก้อนเดียว
- รายการที่กองทุนบันทึก — การหักเงินเดือนผ่านนายจ้าง การปรับโครงสร้างหนี้ และการลดหย่อนที่เคยได้รับ
- สถานะการคำนวณหนี้ใหม่ — กองทุนทยอยคำนวณให้เป็นรายกลุ่ม บัญชีที่ยังไม่ถึงคิวจะยังแสดงยอดแบบเดิม
ใช้หน้านี้เพื่อตอบคำถามว่า "ยอดที่ได้รับแจ้งมาสมเหตุสมผลไหม" และ "ถ้าจ่ายเพิ่มเดือนนี้ เงินจะไปลดอะไร" แล้วยืนยันยอดที่แน่นอนกับกองทุนเสมอ
ถ้าชำระเกินยอดหนี้ใหม่
เมื่อคำนวณใหม่ย้อนหลังแล้วบางรายพบว่าเคยจ่ายไปมากกว่ายอดหนี้ที่ควรเป็น กรณีนี้มีสิทธิได้รับเงินส่วนเกินคืน และบางรายหนี้หมดไปเลยโดยไม่ต้องจ่ายต่อ เรื่องนี้ไม่ได้เกิดกับทุกคน ขึ้นกับว่าเคยค้างนานแค่ไหนและจ่ายไปเท่าไรในช่วงที่เบี้ยปรับยังคิด 18% — คนที่ค้างนานและจ่ายมาเยอะคือกลุ่มที่ได้ประโยชน์มากที่สุดจากการกลับลำดับ
ที่มา: พระราชบัญญัติกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2566
(มีผลใช้บังคับ 20 มีนาคม 2566) · ประกาศของกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา
เรื่องการชำระเงินคืนตามสัญญากู้ยืมปีการศึกษา 2566 (แบบการผ่อนชำระ 4 แบบ
ตาราง Step Up และยอดผ่อนขั้นต่ำ) · คำชี้แจงของกองทุนเรื่องอัตราดอกเบี้ย 1%
และการไม่คิดดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ย
· เรียบเรียงด้วยสำนวนของเราเอง ไม่ได้คัดลอกตัวบท
อัตราเบี้ยปรับเดิม 18% ต่อปี เป็นอัตราที่เอกสารและข่าวอ้างถึงมากที่สุด
ของเดิมมีหลายอัตราตามระยะเวลาที่ค้าง หน้านี้จึงใช้เป็นค่าสำหรับเปรียบเทียบให้เห็นภาพ
ไม่ใช่อัตราที่ยืนยันว่าตรงกับทุกสัญญา
ตรวจกับกองทุนก่อนตัดสินใจเรื่องเงินเสมอ — ยอดหนี้ที่ใช้อ้างอิงได้คือยอดในแอป
กยศ.Connect หรือหนังสือที่กองทุนแจ้งเท่านั้น
คำถามที่พบบ่อย
ทำไมจ่าย กยศ. มาหลายปีแล้วเงินต้นไม่ลด
เพราะลำดับเดิมตัดเบี้ยปรับก่อน แล้วค่อยดอกเบี้ย เหลือเท่าไรจึงลงเงินต้น เมื่อเบี้ยปรับเดิมคิด 18% ต่อปีของเงินต้นค้าง เงินที่จ่ายแต่ละปีมักหมดไปกับเบี้ยปรับที่เกิดใหม่ ก่อนจะถึงเงินต้น กฎหมายใหม่กลับลำดับและลดเบี้ยปรับเหลือ 0.5% ต่อปี เงินก้อนเดียวกันจึงลดเงินต้นได้จริง
ลำดับการตัดชำระหนี้ กยศ. ตามกฎหมายใหม่เป็นอย่างไร
เงินต้น แล้วดอกเบี้ย แล้วเบี้ยปรับเป็นลำดับสุดท้าย ตรงข้ามกับลำดับเดิมทุกขั้น ข้อสำคัญคือเงินต้นเป็นฐานที่ใช้คิดทั้งดอกเบี้ยและเบี้ยปรับของงวดถัดไป การตัดเงินต้นก่อนจึงลดภาระของงวดหลังด้วย ไม่ใช่แค่ลดยอดวันนี้
ดอกเบี้ยและเบี้ยปรับ กยศ. ตอนนี้เท่าไร
ดอกเบี้ยไม่เกิน 1% ต่อปี เบี้ยปรับไม่เกิน 0.5% ต่อปี และกองทุนยืนยันว่าไม่มีการคิด ดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ย คือดอกเบี้ยค้างไม่ถูกทบเข้าไปเป็นเงินต้นเพื่อคิดดอกเบี้ยรอบใหม่
กยศ. ผ่อนได้กี่แบบ และแบบไหนจ่ายดอกเบี้ยน้อยที่สุด
4 แบบ — รายเดือน รายไตรมาส รายปีเท่ากัน และรายปี Step Up ถ้าวัดด้วยดอกเบี้ยรวม รายเดือนถูกที่สุดเพราะตัดเงินต้นถี่ที่สุด ถ้าวัดด้วยภาระในช่วงเริ่มทำงาน Step Up เบาที่สุดในปีแรก ๆ กดเลือกแบบในโหมด "วางแผนผ่อน" ด้านบนเพื่อดูตัวเลขของยอดหนี้ตัวเองได้
เบี้ยปรับ กยศ. คิดอย่างไร
ไม่ใช่ คิดจากเงินต้นที่ค้างชำระเท่านั้น และคิดเป็นรายวันตามสูตร เงินต้นค้าง × อัตราต่อปี ÷ 365 × จำนวนวันที่ค้าง
ตารางผ่อนแบบ Step Up ของ กยศ. เป็นอย่างไร
เป็นการชำระต้นเงินเป็นร้อยละของเงินต้นที่เพิ่มขึ้นทุกปีรวม 15 งวด เริ่มที่ 1.5% ในงวดแรก แล้วไล่ขึ้นเป็น 2.5, 3, 3.5, 4, 4.5, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12 และ 13% ในงวดที่ 15 ผลรวมทั้ง 15 งวดเท่ากับ 100% พอดี โดยแต่ละงวดจะบวกดอกเบี้ยของงวดนั้นเพิ่มจากยอดต้นเงิน
ยอดที่คำนวณได้ในหน้านี้ใช้ยืนยันกับ กยศ. ได้ไหม
ใช้ไม่ได้ หน้านี้แสดงกลไกตามอัตราที่กฎหมายกำหนด แต่บัญชีจริงขึ้นกับวันที่ชำระทุกครั้ง ยอดกู้แต่ละปีการศึกษา และรายการที่กองทุนบันทึกไว้ ยอดที่อ้างอิงได้คือยอดในแอป กยศ.Connect หรือหนังสือที่กองทุนแจ้ง
กยศ. คำนวณหนี้ใหม่ให้ทุกคนหรือไม่
กฎหมายให้คำนวณยอดหนี้ใหม่ย้อนหลังเสมือนใช้อัตราและลำดับใหม่ตั้งแต่สัญญาฉบับแรก ครอบคลุมผู้กู้ที่ยังไม่ปิดบัญชีซึ่งมีประมาณ 3.5 ล้านราย โดยกองทุนทยอยทำเป็นรายกลุ่ม ผู้ที่ชำระเกินยอดใหม่มีสิทธิได้รับเงินส่วนเกินคืน ให้ติดตามสถานะของตัวเองจากกองทุนโดยตรง